Theater in Muziekgebouw Eindhoven: Aan paraplu zingend de wereld rond

Eindhovens Dagblad, René van Peer 07-02-19

Muziektheater|EINDHOVEN - Een hondje maakt een wereldreis, hangend aan een paraplu. Het onderwerp van 'De Paraplu', een prentenboek zonder woorden, waar nu een speelse voorstelling van is gemaakt. De première is in Eindhoven.

Beeld uit 'De Paraplu' van Ingrid en Dieter Schubert. © Ingrid en Dieter Schubert

Sopraan Klaartje van Veldhoven staat op een blok, een grote rode paraplu in de hand. Ze speelt het hondje Quibus, dat op een herfstige dag met paraplu en al door een windvlaag is opgetild en weggevlogen. Quibus heeft al een flinke reis achter de rug, hangt nu boven Afrika. Reizen maakt dorstig, en daar beneden stroomt een rivier. Het hondje landt en rent blij het water in, waar lange groene snuiten langzaam dichterbij komen. Ze hebben grote tanden, lange klauwen. Kinderlijke opgewektheid slaat om in paniek als de dieren Quibus insluiten. Dit zijn geen nieuwe vriendjes. Het hondje lijkt reddeloos verloren. De Paraplu is een spannende, speelse voorstelling op muziek van Nicoline Soeter uit Berkel-Enschot. In 2016 vatte ze met Klaartje van Veldhoven, die toen met een kerstverhaal voor kinderen op de planken stond, het plan op om een voorstelling te maken, gebaseerd op een kinderboek. De keuze viel op het boekje van Ingrid en Dieter Schubert, met prachtige tekeningen van het hondje dat de hele wereld afreist. Het bezoekt Afrika, de oceaan, Latijns-Amerika en de Noordpool. ,,Het is een boek dat ik zelf al had", zegt Van Veldhoven. ,,Zonder woorden, maar heel geschikt om te vertellen aan mijn eigen kinderen. Het is een verhaal met tekeningen vol fantasie. Daardoor kun je het goed omzetten in muziek. We hebben daar toestemming voor gevraagd aan de Schuberts. Ze waren heel blij dat iemand iets met het boek wilde doen."

Accordeon

Voor de muziek wilde Soeter allereerst een accordeon, omdat het een grote rijkdom aan kleuren kan produceren. Ze kwam al snel uit bij Renée Bekkers uit Gemert, de helft van accordeonduo Toeac. ,,Het is een instrument dat je kunt laten waaien en ademen", zegt ze. ,,Daarnaast moest er absoluut slagwerk in. Kleine percussie, maar ook marimba en bloempotten. Met slagwerk heb je zoveel verschillende geluiden tot je beschikking. Je kunt er spanning mee oproepen, bijvoorbeeld door met een stok over een bekken te krassen. En een trommel kan het stappen van een olifant nabootsen. De cello tenslotte vormt een extra laag in de muziek." De muziek moest wel aan een aantal voorwaarden voldoen, vindt Soeter. ,,De voorstelling is gebaseerd op een prentenboek, maar moet voor alle leeftijden aantrekkelijk zijn. Wel is het zaak om rekening te houden met de korte spanningsboog van kinderen. Ik moet dus niet een thema lang gaan uitwerken. Het moet muzikaal strak zijn. Variatie is belangrijk. Versnelling en vertraging. Wisselen van instrumenten en dus van kleurcombinaties. Er gebeurt veel. Floortje Schoevaart heeft beeldende dialogen en liedteksten vol grappen geschreven. Die hebben me op ideeën gebracht voor de muziek. Het scheelt dat de musici rollen spelen en in de scènes zitten." Dat was het uitgangspunt van regisseur Annechien Koerselman. ,,Musici zijn performers, en dus kunnen ze ook acteren", stelt ze. En dus sluipen de drie dreigend rond Van Veldhoven, elk spelend op een instrument waarmee ze de spanning opvoeren. Op de hoofden hebben ze maskers in de vorm van een krokodillesnuit, net als de meeste attributen in de voorstelling gemaakt van paraplu-onderdelen. Het hele decor, met alle continenten, moet in de kofferbak van een auto passen. ,,We hebben wel kinderen op het oog die nog helemaal in een fantasiewereld zitten, maar het moet niet tuttig worden. Hun ouders moeten er ook van kunnen genieten."

Groene snuiten

In de scène met de krokodillen verlangt Koerselman van de sopraan een werkelijk hondjesachtige reactie op de gebeurtenissen. De blijdschap om de ontdekking van drinkwater, de naïeve opwinding van Quibus bij het zien van de groene snuiten, en de omslag naar paniek en angst. Tijdens de repetitie doet ze het allemaal voor: ze rolt hijgend over de grond, spettert door de (denkbeeldige) rivier, snuffelt uitgebreid aan de snuiten en draait zich langzaam om terwijl haar gezicht betrekt en ze haar ogen openspert. ,,Nee, ik heb zelf geen hond", lacht ze. ,,Maar ik kan me alles voorstellen. In mijn hoofd kan ik de hele voorstelling spelen. Wat er op het toneel gebeurt moet steeds strak, helder en speels blijven." Klaartje van Veldhoven kijkt en luistert aandachtig, maakt aantekeningen. ,,De muziek helpt me om in de rol van hond te kruipen", zegt ze. ,,Die maakt duidelijk waar het over gaat." En inderdaad, bij elke herhaling van de scène wordt ze meer hondje, compleet met snuffelen en kinderlijk opgetogen blik in de ogen.

'De Paraplu'. Muziektheater voor iedereen vanaf 4 jaar. Try-out za 9 februari in Muziekgebouw Eindhoven. Aanvang 14.00 uur. Première zo 10 februari in Muziekgebouw Eindhoven. Aanvang 14.15 uur.

bron: https://www.ed.nl/cultuur/theater-in-muziekgebouw-eindhoven-aan-paraplu-zingend-de-wereld-rond~af49ce8e/